Ceza Hukuku

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB), ceza mahkemesinin sanık hakkında kurduğu mahkûmiyet hükmünü beş yıllık denetim süresi boyunca hukuki sonuç doğurmayacak biçimde bekletmesidir. Kurumun dayanağı Ceza Muhakemesi Kanunu m. 231’dir. Anayasa Mahkemesi bu düzenlemeyi 2023 ve 2025 yıllarında iki kez iptal etti. Ancak yasa koyucu her iki iptalden önce yeni metin çıkardı.…

Nitelikli dolandırıcılık suçu, dolandırıcılığın Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddesinde sayılan özel yöntemlerle, örneğin bilişim sistemleri, bankalar veya kendini kamu görevlisi olarak tanıtmak suretiyle işlenmesidir. Cezası 3 yıldan 10 yıla kadar hapis ve 5.000 güne kadar adli para cezasıdır; bazı bentlerde ise alt sınır 4 yıldır. Ayrıca 25 Aralık 2025’ten itibaren…

Elektronik kelepçe, şüpheli, sanık veya hükümlünün toplum içinde elektronik cihazla izlenmesini sağlayan bir denetim aracıdır. Kanunlarda “elektronik kelepçe” ifadesi geçmez. Bununla birlikte cihaz, adli kontrol, denetimli serbestlik, konutta infaz veya 6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruma tedbirlerinin uygulanmasını denetlemeye yarar. Bu nedenle hangi kurumla takıldığı; süresini, itiraz yolunu ve ihlalin sonucunu…

Ağır ceza mahkemesi, kanunda adıyla sayılan bazı suçlara, terör suçlarına ve üst sınırı on yıldan fazla hapis gerektiren suçlara bakan, bir başkan ve iki üyeyle toplanan ceza mahkemesidir (5235 sayılı Kanun m. 12). Buna karşılık bu kapsam dışındaki ceza davalarına tek hâkimli asliye ceza mahkemesi bakar. Ayrıca 25 Aralık 2025’ten…

Bir MASAK blokesi ile karşılaştığınızda kaldırma yolu, hesaptaki kısıtlamanın hukuki dayanağına göre değişir. Halk arasında “MASAK blokesi” denilen durumun dört ayrı dayanağı vardır: bankanın kendi uyum tedbiri, 5549 sayılı Kanun’a göre işlemin yedi iş günü ertelenmesi, CMK 128/A uyarınca hesabın 48 saat askıya alınması veya hâkim kararıyla elkoyma. Bu nedenle…

IBAN ile gönderilen para geri alınır mı sorusunun cevabı, paranın nasıl gönderildiğine bağlıdır. Hata sonucu yanlış kişiye giden parayı gönderen kişi, alıcının rızasıyla banka üzerinden ya da sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanan icra takibi ve dava yoluyla geri ister. Dolandırıcılık sonucu gönderilen parada ise mağdur; savcılığa şikâyet, hesabın askıya alınması ve…

Taksirle yangına neden olma suçu, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak başkalarının hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından tehlikeli bir yangına yol açmaktır. Türk Ceza Kanunu bu suçu 171. maddede “genel güvenliğin taksirle tehlikeye sokulması” başlığıyla düzenler ve cezası 3 aydan 1 yıla kadar hapistir. Ancak yangın ormanda çıkarsa Orman Kanunu’ndaki…

Müşteki nedir sorusunun kısa cevabı şudur: Müşteki, bir suç nedeniyle savcılığa veya kolluğa şikâyette bulunan kişidir; günlük dildeki karşılığı “şikâyetçi”dir. Kelime kanunda geçmez; ancak savcılık ve mahkeme kayıtları bu kelimeyi yaygın biçimde kullanır. Müşteki sanık ise aynı olayda hem şikâyetçi olan hem de hakkında dava açılan kişiyi anlatır. Kısaca Müşteki:…

Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar (KYOK), soruşturmanın sonunda Cumhuriyet savcısının kamu davası açmamaya karar verdiğini gösterir. Günlük dilde bu karara “takipsizlik kararı” da denir. Savcı bu kararı, yeterli şüphe oluşturacak delil bulunmadığında veya kovuşturma olanağı olmadığında verir. Ancak suçtan zarar gören, karara karşı iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz…

Mesajla hakaret suçu, bir kişinin onurunu, şerefini veya saygınlığını zedeleyen sözlerin WhatsApp, SMS, e-posta ya da sosyal medya mesajı gibi sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle doğrudan o kişiye gönderilmesidir. Türk Ceza Kanunu’nun 125. maddesinin ikinci fıkrası bu durumu yüz yüze hakaretle aynı cezaya bağlar. Mağdur, savcılığa veya kolluğa şikâyette…

Kapora dolandırıcılığı mağduru olduğunuzu fark ettiğinizde ilk saatlerde üç adım atmanız gerekir: bankanızı arayıp dolandırıcılık bildirimi yapmak, ilan ve yazışmaları kaydetmek ve aynı gün Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa şikâyette bulunmak. Ayrıca internet ilanıyla alınan kapora çoğu zaman nitelikli dolandırıcılıktır; bu durumda bankanın karşı hesabı 48 saate kadar askıya alma yetkisi…

0-6 yaş çocuğu olan kadın hükümlü, cezasını çekerken kanunun anne ve çocuk için öngördüğü özel imkânlardan yararlanabilir. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun; gebelikte ve doğumdan sonraki 1 yıl 6 ay boyunca infazın geri bırakılmasını, belirli cezalarda cezanın konutta çektirilmesini, koşullu salıverilmeye 2 yıl kala denetimli serbestliği…

HTS kaydı kaç yıl saklanır sorusunun kanundaki karşılığı bir aralıktır: 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun 51. maddesi, saklama süresinin haberleşmenin yapıldığı tarihten itibaren bir yıldan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetmelikle belirlenmesini öngörür. 2012 tarihli eski yönetmelik bu süreyi bir yıl olarak belirlemişti; 2020’de yürürlüğe giren yeni yönetmelikte…

KVKK suçu ifadesi günlük dilde iki farklı yaptırımı birlikte anlatır: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’na aykırılık nedeniyle Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun verdiği idari para cezaları ve Türk Ceza Kanunu’nun 135 ila 140. maddelerinde düzenlenen kişisel verilere ilişkin suçlar. İlki için önce veri sorumlusuna başvurup ardından Kurul’a şikâyette bulunulur; ikincisi…

Darp nedeniyle tazminat davası, kasten yaralanan kişinin tedavi giderlerini, çalışamadığı günlerin kazancını ve yaşadığı acı ile üzüntünün karşılığını failden istediği hukuk davasıdır. Dayanağı Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiil hükümleridir. Dava, ceza soruşturmasından ayrı yürür; failin ceza alması tazminatın kendiliğinden ödenmesi anlamına gelmez, ceza davasının sonuçlanmasını beklemek de zorunlu değildir. Kısaca…